Kornea Nakli: İstanbul'da DMEK, DSAEK, DALK ve PK
Kornea nakli, hasar görmüş ya da bulanıklaşmış korneanın, bağışlanmış sağlıklı bir donör korneayla değiştirildiği göz ameliyatıdır. Laser Istanbul Clinic'te kornea nakli ameliyatını kornea ve keratokonus uzmanımız Doç. Dr. Muhammet Derda Özer planlar ve yapar. Göz raporlarınızı ve kornea taramalarınızı ameliyattan önce kendisi inceler, gözünüze hangi nakil türünün uygun olduğunu söyler; fiyatı da siz karar vermeden önce yazılı olarak görürsünüz.
Kornea nakli (keratoplasti), mümkün olduğunda korneanın yalnızca hasarlı katmanını değiştirir: DMEK ve DSAEK'te en iç tabakayı, DALK'ta ön ve orta katmanları, PK'de ise korneanın tüm kalınlığını. Ameliyat 1–2 saat sürer ve çoğu kişi aynı gün evine döner. Büyük bir ABD çalışmasında şişmiş korneaya yapılan tam kat nakillerin yaklaşık %75'i 10 yıl sonra hâlâ saydamdı; keratokonusta sonuçlar daha da iyidir. İstanbul'da Doç. Dr. Muhammet Derda Özer ile kornea nakli tek göz için {{₺ kornea nakli fiyatı}}'den başlar; otel ve transfer ayrı ücretlidir.
Kornea nakli nedir, size hangi türü uygun?
Kornea nakli, gözün önündeki saydam pencere olan korneanın tamamının ya da bir kısmının alınıp yerine bir donörden alınan sağlıklı korneanın konulduğu ameliyattır. Tıp dilindeki adı keratoplastidir. İngiltere'nin ulusal sağlık servisi NHS'e göre kornea nakli genellikle gözlük ya da kontakt lens artık görmeyi düzeltemediğinde veya göz ağrılı olduğunda önerilir. Donör kornea, vefat ettikten sonra korneasını bağışlamış bir kişiden gelir.
Kornea katmanlardan oluşur. Günümüzde cerrahlar mümkün olduğunda yalnızca hasarlı katmanı değiştirir; bu yüzden birkaç farklı nakil türü vardır:
- DMEK (Descemet membran endotelyal keratoplasti): Yalnızca en iç tabaka değiştirilir. Bu tabaka, korneadaki suyu dışarı pompalayarak onu saydam tutan tek sıra hücreden (endotel) ve hücrelerin üzerinde durduğu ince zardan (Descemet zarı) oluşur. Donör doku rulo hâlinde küçük bir kesiden göze yerleştirilir ve bir hava ya da gaz kabarcığıyla korneanın arka yüzüne bastırılır. Nakli tutan dikiş yoktur.
- DSAEK (Descemet sıyırmalı otomatik endotelyal keratoplasti): Yine iç tabaka değiştirilir, ancak donör disk yanında ince bir destek dokusu da taşır. EyeWiki'ye göre bu, donör korneanın iç kısmının yaklaşık %10–30'udur. Biraz daha kalın olan nakil daha kolay yerleştirilir; daha ince versiyonuna ultra ince DSAEK (UT-DSAEK) denir.
- DALK (derin ön lameller keratoplasti): Korneanın ön ve orta katmanları değiştirilir, gözün kendi iç tabakası (endotel) korunur. Çoğunlukla keratokonusta ve iç tabakaya ulaşmayan yara izlerinde kullanılır.
- PK (penetran keratoplasti): Korneanın tüm kalınlığı, dikişlerle tutturulan yuvarlak bir donör dokuyla değiştirilir; EyeWiki'ye göre genellikle 16 dikiş atılır. Korneanın bütün katmanları hasarlıysa gerekir.
Hangi tür ne kadar yapılıyor? ABD'de Göz Bankaları Birliği verilerini inceleyen ve Cornea dergisinde 2023'te yayımlanan bir analize göre 2015–2020 arasında DMEK'in tüm kornea nakilleri içindeki payı %9,8'den %27,8'e yükselmiş; aynı dönemde PK %40'tan %36,4'e, DSAEK ise %47'den %33,9'a gerilemiştir. Nottingham'daki kornea cerrahlarının 2018 tarihli derlemesi, uzman merkezlerin çoğunda DALK ve endotelyal nakillerin mümkün olan her durumda tam kat PK'nin yerini aldığını belirtir; çünkü kısmi nakiller, tam kat nakildeki zayıf yara yerini ve astigmatın büyük kısmını önler.
Ameliyattan önceki muayenenizde kornea topografisi ve tomografisi (korneanın şekil ve kalınlık haritaları), kornea kalınlık ölçümü, gerekiyorsa endotel hücre sayımı ve göz merceği, göz tansiyonu ve retina kontrolü yapılır.
Kimlere kornea nakli yapılır?
Kornea, gözlük ya da kontakt lensle işe yarar bir görme sağlanamayacak kadar bulanık, şişmiş, yara izli ya da bozuk şekilli olduğunda kornea nakli gerekebilir. NHS başlıca nedenleri keratokonus, Fuchs distrofisi, ağır göz enfeksiyonları, katarakt ameliyatı sonrası gelişen komplikasyonlar ve göz yaralanmaları olarak sayar.
| Sorununuz | Etkilenen katman | Genellikle düşünülen nakil |
|---|---|---|
| Fuchs endotel distrofisi (kornea şişer ve bulanıklaşır, sabahları genellikle daha kötüdür) | İç tabaka (endotel) | DMEK veya DSAEK |
| Katarakt ameliyatından sonra korneanın şişmesi (büllöz keratopati) | İç tabaka | DMEK veya DSAEK |
| Daha önce yapılmış ve tutmamış bir endotel nakli | İç tabaka | Tekrar DMEK veya DSAEK |
| Yara izli ileri evre keratokonus ya da diğer seçenekler için fazla incelmiş kornea | Ön ve orta katmanlar | DALK; DALK mümkün değilse PK |
| İç tabakaya ulaşmayan enfeksiyon ya da yaralanma izleri | Ön ve orta katmanlar | DALK |
| Tüm kalınlığı etkileyen hasar ya da tutmamış bir tam kat nakil | Tüm katmanlar | PK |
DMEK endikasyonları EyeWiki'den; keratokonus ve yara izi seçenekleri EyeWiki ve NHS'ten. Son kararı gözünüzü muayene ettikten sonra cerrahınız verir.
Keratokonusta kornea nakli ne zaman gerekir?
Keratokonusta kornea nakli genellikle son adımdır, ilk adım değil. Cross-linking yapılmadığında keratokonuslu kişilerin %10–20'si sonunda nakle ihtiyaç duyar (Godefrooij ve ark., 2016). Cross-linking korneanın zayıflamasını durdurabilir; sert ya da skleral kontakt lensler ve kornea halkası da görmeyi çoğu zaman yıllarca nakle gerek kalmadan iyileştirir. Nakil; kornea yara izli ya da çok incelmişse ve lenslerle artık iyi görülemiyorsa düşünülür. Keratokonusta genellikle gözün kendi iç tabakasını koruyan DALK tercih edilir; mümkün olmazsa PK yapılır. DMEK ve DSAEK keratokonusun kendisi için değil, iç tabaka hastalıkları için kullanılır. Doç. Dr. Özer, daha az girişimsel bir seçeneğin gözünüze hâlâ uygun olup olmadığını size açıkça söyler.
Cerrahınızın ameliyattan önce kontrol ettikleri: ameliyattan önce tedavi edilmesi gereken iltihap, enfeksiyon ya da göz kuruluğu; glokom (göz tansiyonu), çünkü kortizonlu damlalar ve bazı nakil türleri göz basıncını yükseltebilir; katarakt, çünkü bazen DMEK ile aynı ameliyatta alınabilir; ve evinize döndükten sonra aylarca sürecek damla ve kontrolleri sürdürüp sürdüremeyeceğiniz.
DMEK, DSAEK, DALK ve PK arasındaki farklar
| DMEK | DSAEK | DALK | PK | |
|---|---|---|---|---|
| Ne değiştirilir? | Yalnızca iç tabaka (endotel + Descemet zarı) | İç tabaka + ince bir destek dokusu | Ön ve orta katmanlar; kendi iç tabakanız korunur | Korneanın tüm kalınlığı |
| Nakli ne tutar? | Hava ya da gaz kabarcığı, dikiş yok | Hava ya da gaz kabarcığı, dikiş yok | Dikişler | Dikişler |
| Genellikle kimde? | Fuchs distrofisi, katarakt sonrası kornea şişmesi | DMEK ile aynı; daha kalın naklin daha kolay yerleştirildiği zor gözler | Keratokonus, iç tabakaya ulaşmayan yara izleri | Tüm katmanlarda hasar, tekrar nakiller |
| Görmenin toparlanması (NHS) | 6 aya kadar | 6 aya kadar | 18 aya kadar | 2 yıla kadar |
| Red atağı | 2 yılda %1 (bir ABD merkezi) | 2 yılda %12 (aynı merkez) | Endotel reddi riski yok | 2 yılda %18 (aynı merkez) |
| Başlıca dezavantaj | Nakil kısmen ayrılabilir ve tekrar hava verilmesi gerekebilir | Görme çoğu zaman DMEK'e göre biraz daha az keskin | Teknik olarak zor; ameliyat sırasında PK'ye çevrilmesi gerekebilir | Dikişler, astigmat, darbe sonrası yara yerinin açılma riski |
Red oranları: Anshu, Price ve Price, Ophthalmology 2012; aynı kortizon tedavisini alan 141 DMEK, 598 DSEK ve 30 PK gözünün karşılaştırması. DALK: Singh, Said ve Dua, 2018. İyileşme süreleri: NHS.
ABD'de yapılan randomize DETECT çalışmasında DMEK, ultra ince DSAEK'e göre daha iyi görme keskinliği sağlamış; ancak 12. ayda görmeyle ilgili yaşam kalitesindeki iyileşme iki yöntemde benzer bulunmuştur (JAMA Ophthalmology, 2019).
Kornea nakli neden nadiren reddedilir? Tutma oranı
Kornea nakli nadiren reddedilir, çünkü kornea "bağışıklık ayrıcalıklı" bir dokudur: bağışıklık sistemi ona, nakledilen diğer dokulara göre çok daha az tepki verir. İmmünolog Jerry Niederkorn 2013 tarihli derlemesinde, ilk kez yapılan ve risk taşımayan kornea nakillerinin yaklaşık %90'ının tuttuğunu; buna karşılık doku uyumu olmayan kişiler arasında yapılan deri nakillerinin neredeyse %100 reddedildiğini anlatır. İlk başarılı kornea nakli 1905'te yapılmıştır.
Başlıca nedenler şunlardır:
- Kan damarı yoktur. Sağlıklı kornea, kan damarı içermediği için saydamdır; bu yüzden bağışıklık hücrelerinin nakle doğrudan ulaşacağı bir yol yoktur.
- Lenf damarı yoktur. Lenf drenajı olmadığından bağışıklık sistemi donör dokuyu geç "fark eder".
- Uyarı sinyalleri azdır. Kornea endoteli, vücudun başka yerlerinde reddi tetikleyen başlıca doku tipi işaretlerinden (MHC sınıf I) çok az taşır ya da hiç taşımaz.
- Doğal frenler vardır. Kornea hücrelerindeki bazı moleküller (Fas ligand ve PD-L1 gibi) ve göz içindeki sıvı, saldıran bağışıklık hücrelerini durdurur; göz, bağışıklık sistemine orada bulduğu dokuyu tolere etmeyi de öğretir.
Kornea nakillerinde rutin doku uyumu testi yapılmamasının nedeni de budur: yüksek riskli nakillerde yapılan randomize bir çalışmada HLA sınıf II doku uyumu reddi azaltmamıştır (Yin, 2021). Bunun yerine red, kortizonlu göz damlalarıyla önlenir ve tedavi edilir (NHS). Korneada damarlanma geliştiyse, daha önce red yaşandıysa ya da aktif iltihap varsa bu ayrıcalık azalır; bu gözler "yüksek riskli" nakil kabul edilir. Kısmi nakiller riski daha da düşürür: 2021 tarihli bir derleme, uzun dönem çalışmalarda red oranlarını DMEK için %1,7–2,8, DSAEK için %5–11,4 olarak verir; PK'de ise naklin tutmamasının başlıca nedeni hâlâ bağışıklık reddidir.
Kornea nakli ne kadar dayanır?
Kornea nakli çoğu zaman uzun yıllar, birçok hastada ömür boyu dayanır; ancak hiçbir nakil kalıcılık garantisi vermez. Naklin ömrü büyük ölçüde nakle neden ihtiyaç duyduğunuza bağlıdır:
| Durum | Araştırmalar ne gösteriyor? |
|---|---|
| Fuchs distrofisi ya da katarakt sonrası kornea şişmesi için PK | 10 yıllık başarı, 12–65 yaş arası donörlerde %77, 66–75 yaş arası donörlerde %71 (Cornea Donor Study, 1.090 hasta, 2013); 34–71 yaş arası donörlerde yaklaşık %75 |
| Keratokonus için DALK ya da PK | 20 yılda nakil sağkalımı DALK'ta %97,0, PK'de %94,9 (502 göz, British Journal of Ophthalmology, 2023) |
| DMEK (katarakt ameliyatıyla birlikte ya da tek başına) | İlk yılda naklin hiç açılmaması (primer başarısızlık) %1,5, red yok; 7 yılda geç başarısızlık %12,4; iyi görme 10 yıla kadar korunmuş (Düsseldorf çalışması, Cornea, 2024) |
Keratokonusta nakillerin bu kadar iyi sonuç vermesinin nedeni, gözün geri kalanının genellikle sağlıklı olmasıdır. Şişmiş korneaya yapılan nakillerde ise donör endotel hücreleri zamanla yavaşça azalır: 2024 DMEK çalışmasında hücre sayısı yılda yaklaşık %4 düşmüş, EyeWiki de DSEK sonrasında benzer, sürekli bir azalma bildirir. Yeterli hücre kalmadığında kornea yeniden şişer ve yeni bir nakil gerekir.
Nakil tekrarlanabilir. ABD'de 2017–2020 arasında PK yapılmasının en sık özgül nedeni, tekrar kornea nakliydi. Tutmamış bir endotel naklinden sonra tekrar DMEK ya da DSAEK çoğu zaman mümkündür. Her yeni nakil bir öncekinden daha fazla risk taşır; ilk naklin dikkatle takip edilmesinin önemi de buradan gelir.
Kornea nakli fiyatları: İstanbul'da neler dahil?
Laser Istanbul Clinic'te kornea nakli tek göz için {{₺ kornea nakli fiyatı}}'den başlar. Fiyat, nakil türüne ve katarakt ameliyatının aynı seansta yapılıp yapılmayacağına göre değişir. Doç. Dr. Özer raporlarınızı inceledikten sonra tedavi planınızı ve kesin fiyatınızı, siz hiçbir şeye karar vermeden yazılı olarak bildirir.
| Laser Istanbul Clinic'te kornea nakli | Tek göz fiyatı |
|---|---|
| DMEK veya DSAEK (endotel nakli) | {{₺ DMEK/DSAEK fiyatı}}'den |
| Katarakt ameliyatıyla birlikte DMEK | {{₺ DMEK + katarakt fiyatı}}'den |
| DALK (derin ön lameller nakil) | {{₺ DALK fiyatı}}'den |
| PK (tam kat kornea nakli) | {{₺ PK fiyatı}}'den |
Kornea nakli fiyatlarını karşılaştırırken teklifin tek göz için mi verildiğine, donör korneanın fiyata dahil olup olmadığına, ameliyat sonrası kontrollerin ve DALK ya da PK'de dikiş alma işlemlerinin kapsanıp kapsanmadığına mutlaka bakın.
Fiyata dahil olanlar:
- ameliyat öncesi tam göz muayenesi ve cerrahınızla birlikte kornea taramaları
- Doç. Dr. Muhammet Derda Özer tarafından, İstanbul'da, Sağlık Bakanlığı ruhsatlı, tam donanımlı bir ameliyathanede yapılan kornea nakli
- donör kornea dokusu: {{donör kornea fiyata dahil mi / ayrıca mı fiyatlandırılıyor}}
- İstanbul'daki kalışınız süresince ilaçlar ve göz damlaları
- İstanbul'da aynı cerrahla yapılan kontroller
- kişisel tercüman (yurt dışından gelen hastalar için), özel koordinatör ve evinize döndükten sonra uzaktan takip
Dahil olmayanlar: ulaşım, otel ve havalimanı transferi. İstanbul dışından ya da yurt dışından geliyorsanız otel ve transfer ayrı ücretlidir; isterseniz sizin için ayarlarız. Evinize döndükten sonra uzun süre kullanacağınız damlalar ve kendi şehrinizdeki göz doktorunuzda yapılan kontroller de İstanbul fiyatının dışındadır.
SGK ve özel sağlık sigortası: {{SGK / özel sigorta geçerliliği}}. Özel sağlık sigortanız varsa poliçenizin kornea naklini kapsayıp kapsamadığını sigorta şirketinize sormanızı öneririz; gerekli rapor ve belgeleri hazırlamanızda koordinatörünüz yardımcı olur.
Kornea nakli süreci adım adım
- Ücretsiz ön değerlendirme
Göz raporlarınızı, kornea taramalarınızı ve güncel gözlük reçetenizi gönderin. Doç. Dr. Özer nakil gerekip gerekmediğini, gerekiyorsa hangi türün uygun olduğunu söyler ve {{yanıt süresi}} içinde yazılı fiyat teklifi gönderir.
- Tarih ve takip planı
İstanbul'da yaşıyorsanız muayene, ameliyat ve kontroller için birkaç randevu yeterlidir. İstanbul dışından ya da yurt dışından geliyorsanız {{kornea nakli için İstanbul'da kalış süresi}} kalmayı planlayın. Randevudan önce, evinize döndükten sonraki kontrollerin, damlaların ve DALK ya da PK sonrası dikiş almanın nasıl yapılacağını birlikte netleştiririz: {{evde takip düzeni}}. Donör kornea ameliyat tarihinize göre ayarlanır: {{donör kornea temini ve tipik bekleme süresi}}.
- Tam göz muayenesi
Kornea taramaları, göz tansiyonu ölçümü, mercek ve retina kontrolü ve gerekirse endotel hücre sayımı yapılır. Nakil sizin için doğru adım değilse cerrahınız bunu açıkça söyler ve diğer seçenekleri anlatır.
- Ameliyat
NHS'e göre kornea nakli 1–2 saat sürer; genellikle uyuşturucu damlalar ve lokal anesteziyle yapılır, bazen sakinleştirici ya da genel anestezi kullanılır. Çoğu kişi aynı gün evine ya da oteline döner; bazı hastalar 1–2 gün kalır.
- Sırtüstü yatma (DMEK ve DSAEK)
Yeni tabakayı yerinde tutan bir hava ya da gaz kabarcığı vardır. İlk günlerde, cerrahınızın söylediği şekilde, mümkün olduğunca yüzünüz yukarı bakacak biçimde sırtüstü yatarsınız (EyeWiki).
- İstanbul'daki kontroller
Cerrahınız nakli ertesi gün ve yolculuğunuzdan önce yeniden kontrol eder; naklin bir kısmı ayrıldıysa göze tekrar hava verir ve ne zaman yola çıkabileceğinizi söyler.
- Eve dönüş ve takip
Damlalarınıza evde devam edersiniz. Koordinatörünüz sizinle iletişimde kalır; cerrahınız iyileşmenizi görüntülü görüşmeyle ve kendi şehrinizdeki göz doktorunuzun raporları üzerinden izler. Tedavi raporunuz size yazılı olarak verilir.
Ne zaman uçağa binebilirim? Gözünüzde gaz varken uçmamalısınız; kabarcık yükseklikte genişler ve göz basıncını tehlikeli biçimde artırabilir. Bu, İstanbul dışından iç hat uçuşuyla gelenler için de, yurt dışından gelenler için de geçerlidir. Göz içindeki gazla ilgili genel bir kural olarak İngiltere'deki kamu hastanelerinin hasta bilgilendirmesi, havada yaklaşık 2 haftaya, SF6 gazında 4 haftaya kadar bir süre verir. Endotel nakillerinde kullanılan kabarcıklar daha küçüktür; cerrahınız uçmanıza izin vermeden önce gözünüzü kontrol eder.
Kornea nakli sonrası iyileşme süreci
| Ne zaman? | DMEK / DSAEK | DALK / PK |
|---|---|---|
| İlk günler | Kabarcık nakli desteklerken söylendiği şekilde sırtüstü yatarsınız. Görme bulanıktır. | Gözünüzü cerrahınızın söylediği şekilde korursunuz; batma hissi olabilir. Görme bulanıktır. |
| İlk 2 hafta | Çoğu kişi yaklaşık 2 hafta işe ara verir (NHS). Cerrahınız izin verene kadar göz ovuşturma, yüzme ve ağır kaldırma yok. | Yaklaşık 2 hafta işe ara (NHS). Yara yeri dikişlerle tutulduğu için gözünüzü koruyun. |
| 3. ay | DMEK: gözlerin %63'ü 20/25 ya da daha iyi görmeye ulaşır (EyeWiki). | Görme yavaş yavaş düzelir; çoğu zaman gözlük ya da kontakt lens gerekir. |
| 6. ay | DMEK: gözlerin %79–94'ü 20/40 ya da daha iyi görür. Endotel nakillerinde görmenin toparlanması büyük ölçüde tamamlanır (NHS: 6 aya kadar). | Dikişler kontrollerde, aylar içinde kademeli olarak alınır. |
| 18. ay – 2. yıl | Damlalara cerrahınızın önerdiği şekilde devam edilir. | Tam görsel iyileşme: DALK'ta 18 aya, PK'de 2 yıla kadar (NHS). Astigmat gözlük, kontakt lens ya da ek tedaviyle düzeltilir. |
| Yıllar boyunca | Uzun süre kortizonlu damla; düzenli kontroller. | Aynı; PK sonrası yara kenarı zayıf nokta olarak kalır, gözünüzü darbelerden koruyun. |
Kaynaklar: NHS, EyeWiki. Kişisel tarihlerinizi cerrahınız verir.
Kornea nakli sonrası dikkat edilmesi gerekenler
- Damlalarınızı aksatmayın. NHS'e göre kortizonlu ve antibiyotikli damlalar uzun süre kullanılır; reddi önlemenin temel yolu budur.
- Gözünüzü ovuşturmayın. NHS ilk birkaç hafta gözün ovuşturulmamasını önerir.
- Geceleri göz kapağını takın. Size verilen plastik koruyucu kapak, uykuda gözünüzü korur (NHS).
- En az bir ay yüzme ve göz makyajı yok (NHS); ağır kaldırma için cerrahınızın iznini bekleyin.
- Gözünüzü darbelerden koruyun. PK sonrası yara kenarı zayıf bir nokta olarak kalır; spor yapıyorsanız hangi korumayı kullanacağınızı cerrahınıza sorun.
- Gazlı kabarcık varken uçmayın. Cerrahınızın onayını bekleyin.
- Kontrolleri kaçırmayın. Göz tansiyonu her kontrolde ölçülür; DALK ve PK'de dikişler bu kontrollerde alınır.
Nakledilen gözde kızarıklık, ışığa hassasiyet, görmede azalma ya da ağrı fark ederseniz aynı gün koordinatörünüzü arayın ya da bir göz doktoruna görünün. Bunlar red belirtisi olabilir; NHS'e göre red erken yakalanırsa genellikle kortizonla tedavi edilir. Red, nakilden yıllar sonra bile, her zaman gelişebilir.
Kornea naklinin riskleri
Kornea nakli yerleşik bir ameliyattır, ancak gözün içinde yapılan gerçek bir cerrahidir; karar vermeden önce risklerini bilmelisiniz.
NHS'in saydığı riskler: donör korneanın reddi, korneanın yeniden bulanıklaşması, astigmat, göz içi iltihabı (üveit), göz tansiyonunun yükselmesi (glokom), enfeksiyon, retina dekolmanı ve katarakt.
Nakil türüne bağlı riskler:
- DMEK ve DSAEK: Nakil kısmen ayrılabilir ve göze yeniden hava verilmesi gerekebilir; EyeWiki DMEK sonrası tekrar hava verme oranını %14–15 olarak bildirir. Hiç saydamlaşmayan nakil (primer başarısızlık) bir seride %1,5–2,8 oranında görülmüştür.
- DALK: EyeWiki'ye göre teknik olarak zor bir ameliyattır ve bazen ameliyat sırasında PK'ye çevrilmesi gerekir; katmanlar arasındaki puslanma görmeyi azaltabilir.
- PK: Hastaların yaklaşık 5'te 1'inde astigmat gelişir (EyeWiki); birçok kişi en net görme için hâlâ sert kontakt lense ihtiyaç duyar ve göze alınan bir darbe sonrası yara kenarı açılabilir. Red, kısmi nakillere göre daha olasıdır.
- Göz tansiyonunun yükselmesi: Glokom NHS'in komplikasyon listesinde yer alır; 2023 keratokonus çalışmasında tedavi gerektiren göz basıncı yükselmesi PK sonrası DALK'a göre daha sık görülmüştür. Bu yüzden göz tansiyonu her kontrolde ölçülür.
Size özel risk gözünüzün durumuna bağlıdır: önceki nakiller, korneaya doğru büyüyen damarlar, glokom ya da aktif iltihap riski artırır. Doç. Dr. Özer size özel riskleri, siz hiçbir şey imzalamadan önce yazılı olarak ve açıkça anlatır.
Kornea nakli: sık sorulan sorular
Kornea nakli (keratoplasti), hasarlı ya da bulanık korneanın tamamının veya bir kısmının, vefat etmiş bir bağışçıdan alınan sağlıklı korneayla değiştirildiği ameliyattır. Günümüzde mümkün olduğunda yalnızca hasarlı katman değiştirilir: iç tabaka için DMEK ya da DSAEK, ön ve orta katmanlar için DALK, tüm kalınlık için PK. Gözlük ya da kontakt lens artık işe yarar görme sağlamadığında önerilir.
NHS'e göre ameliyat 1–2 saat sürer. Genellikle uyuşturucu damlalar ve lokal anesteziyle, uyanık olarak yapılır; ameliyat sırasında ağrı hissetmemeniz gerekir, bazen sakinleştirici ya da genel anestezi kullanılır. Sonraki birkaç gün gözde batma ve hafif sızı olabilir; damlalar ve basit ağrı kesiciler yardımcı olur.
İlk kez yapılan ve risk taşımayan kornea nakillerinin yaklaşık %90'ı tutar; çünkü kornea damarsızdır ve bağışıklık sistemi ona çok az tepki verir. Kısmi nakillerde red daha da azdır: bir ABD merkezinde 2 yılda red oranı DMEK'te %1, DSEK'te %12, PK'de %18 bulunmuştur. Red her zaman gelişebileceği için damlalar uzun süre kullanılır.
Çoğu nakil uzun yıllar, bir kısmı ömür boyu dayanır. Keratokonusta 502 gözlük bir çalışmada 20 yıllık nakil sağkalımı DALK'ta %97,0, PK'de %94,9'du. Fuchs distrofisi ya da katarakt sonrası kornea şişmesi için yapılan PK'de nakillerin yaklaşık %75'i 10 yıl sonra hâlâ saydamdı. Tutmayan bir nakil genellikle yenilenebilir.
Çoğu zaman gerekmez. Cross-linking yapılmadığında keratokonuslu kişilerin %10–20'si sonunda nakle ihtiyaç duyar; cross-linking, özel kontakt lensler ve kornea halkası bu ihtiyacı çoğu zaman ortadan kaldırır ya da yıllarca erteler. Kornea yara izli ya da çok incelmişse genellikle DALK, mümkün değilse PK yapılır.
Fuchs distrofisi gibi iç tabaka hastalıklarında DMEK genellikle en net görmeyi ve en düşük red riskini sağlar. DSAEK zor gözlerde daha kolay olabilir; ön katmanlar hasarlıysa DALK ya da PK gerekir. Hangi türün gözünüze uygun olduğunu muayeneden sonra cerrahınız önerir.
NHS'e göre görmenin toparlanması endotel nakillerinde (DMEK, DSAEK) 6 aya, DALK'ta 18 aya, PK'de 2 yıla kadar sürebilir. Çoğu kişi yaklaşık 2 hafta işe ara verir. DMEK sonrası gözlerin %63'ü 3. ayda 20/25 ya da daha iyi görmeye ulaşır; dikişli nakillerde astigmat için çoğu zaman gözlük ya da lens gerekir.
Laser Istanbul Clinic'te kornea nakli tek göz için {{₺ kornea nakli fiyatı}}'den başlar; fiyat nakil türüne ve katarakt ameliyatının eklenip eklenmeyeceğine göre değişir. Muayene ve taramalar, ameliyat, ilaçlar, İstanbul'daki kontroller ve koordinatör desteği dahildir; otel ve transfer ayrı ücretlidir. Kesin fiyatınız ücretsiz ön değerlendirmeden sonra yazılı olarak bildirilir.
{{SGK / özel sigorta geçerliliği}}. Özel sağlık sigortanız varsa poliçenizin kornea naklini kapsayıp kapsamadığını sigorta şirketinize sormanızı öneririz. Gerekli rapor ve belgeleri hazırlamanızda koordinatörünüz yardımcı olur.
İstanbul dışından ya da yurt dışından geliyorsanız {{kornea nakli için İstanbul'da kalış süresi}} kalmayı planlayın; cerrahınız raporlarınızı gördükten sonra bunu netleştirir. Gözünüzde gaz varken iç hat dahil hiçbir uçuşa binemezsiniz, bu yüzden cerrahınız kabarcığı kontrol ettikten sonra izin verir. Takip, kendi şehrinizdeki göz doktorunuzla ve görüntülü görüşmeyle devam eder.
Nakledilen gözde kızarıklık, ağrı, ışığa hassasiyet ve bulanık görmeye dikkat edin. Bu belirtilerden biri olursa gözünüzü aynı gün kontrol ettirin: red genellikle kortizonla tedavi edilir ve erken tedavi naklin kurtarılma şansını artırır.
Donör kornea, vefat ettikten sonra korneasını bağışlamış bir kişiden alınır. Bizde donör korneanın temini ve tipik bekleme süresi şöyledir: {{donör kornea temini ve tipik bekleme süresi}}. Ameliyat tarihiniz donör dokunun hazır olacağı güne göre planlanır.
Nakilden önce: Diğer kornea tedavileri
Keratokonusta kornea nakli genellikle son adımdır. Aşağıdaki tedaviler hastalığı durdurabilir ya da görmeyi nakilden önce iyileştirebilir:
| Cross-linking (CXL) | Kornea halkası (Intacs / ICRS) | Kornea nakli | |
|---|---|---|---|
| Amaç | Keratokonusun ilerlemesini durdurmak | Koniyi düzleştirip görmeyi iyileştirmek | Yara izli ya da çok incelmiş korneayı değiştirmek |
| Kendi korneanız | Korunur ve sertleştirilir | Korunur, içine küçük implantlar yerleştirilir | Kısmen ya da tamamen donör dokuyla değiştirilir |
| İyileşme | Birkaç gün ağrı | Genellikle nakilden daha hızlı | Aylar ile 2 yıl arası |
| Genellikle kimde? | İlerleyen keratokonus | Orta evre keratokonus, kontakt lense dayanamayanlar | İleri evre keratokonus, yara izi, şişmiş kornea |
Cross-linking (CXL)
Riboflavin damlası ve UV ışığı korneayı sertleştirerek keratokonusun ilerlemesini durdurur ve ileride nakil ihtiyacını azaltabilir.
Kornea cross-linking (CXL) tedavisiKornea halkası (Intacs / ICRS)
Koniyi düzleştirip görmeyi iyileştirmek için korneanın içine yerleştirilen küçük, kavisli implantlardır; çoğu zaman cross-linking ile birlikte uygulanır.
Kornea halkası tedavisi (Intacs)İlgili araçlar
Bu sayfadaki bilgilerin kaynakları
- NHS, Cornea transplant: reasons (keratoconus, Fuchs' dystrophy, severe infection, complications after cataract surgery, injury); offered when glasses/contact lenses no longer help or the eye is painful; "The new cornea comes from someone who's died and donated their cornea" (checked 7 Oct 2026); do not rub the eye for the first few weeks, no swimming or eye make-up for at least a month, plastic eye shield at night (checked 7 Oct 2026); three types by layer; 1 to 2 hours; local anaesthetic with numbing drops, or general anaesthetic, optional sedation; most go home the same day, some stay 1–2 days; about 2 weeks off work; visual recovery up to 6 months (inner layer), 18 months (outer and middle layers), 2 years (whole cornea); stitches removed gradually; steroid and antibiotic drops long term; rejection can happen at any time, usually treated with steroids if found quickly; warning signs; complications (rejection, cloudiness, astigmatism, uveitis, glaucoma, infection, detached retina, cataract). https://www.nhs.uk/conditions/cornea-transplant/
- EyeWiki (AAO), Descemet Membrane Endothelial Keratoplasty: indications; rejection rates; 63% ≥ 20/25 at 3 months; 79–94% ≥ 20/40 at 6 months; rebubble rate 14–15%; iatrogenic primary failure 1.5–2.8%; supine positioning. https://eyewiki.org/Descemet_Membrane_Endothelial_Keratoplasty
- EyeWiki (AAO), Descemet Stripping Endothelial Keratoplasty: graft is 10–30% of the inner donor cornea; supine positioning with air bubble; steady endothelial cell decline. https://eyewiki.org/Descemet_Stripping_Endothelial_Keratoplasty
- EyeWiki (AAO), Penetrating Keratoplasty: typically 16 sutures; about 1 in 5 develop postoperative astigmatism. https://eyewiki.org/Penetrating_Keratoplasty
- EyeWiki (AAO), Keratoconus: DALK eliminates endothelial rejection, technically challenging with possible conversion to PK, interface haze; PK risks include rejection and traumatic wound rupture, many still need RGP lenses. https://eyewiki.org/Keratoconus
- Anshu A, Price MO, Price FW Jr. Ophthalmology 2012;119(3):536–540 (PMID 22218143): rejection at 2 years 1% DMEK, 12% DSEK, 18% PK (141/598/30 eyes). https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/22218143/
- Yin J. Advances in corneal graft rejection. Curr Opin Ophthalmol 2021;32(4):331–337 (PMID 33989234): HLA class II matching did not reduce rejection; rejection the leading cause of PK failure; DSAEK 5–11.4%, DMEK 1.7–2.8%. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/33989234/
- Niederkorn JY. Corneal transplantation and immune privilege. Int Rev Immunol 2013;32(1):57–67 (PMC3885418): ~90% of first-time uncomplicated grafts accepted; skin allografts ~100% rejected; mechanisms of immune privilege; first successful corneal allograft 1905. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC3885418/
- Cornea Donor Study Research Group. Ophthalmology 2013;120(12):2419–2427 (PMID 24246825): 1,090 participants; 10-year success 77% (donors 12–65) vs 71% (66–75); ~75% for donors 34–71. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/24246825/
- Borderie VM, et al. Br J Ophthalmol 2023;108(1):10–16 (PMID 37890880): 502 eyes; 20-year graft survival 97.0% DALK, 94.9% PK; ocular hypertension more common after PK. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10803977/
- Teubert S, et al. Ten-Year Follow-Up After DMEK. Cornea 2024 (PMID 39476369): primary graft failure 1.5%, no rejection in year 1; secondary graft failure 12.4% at 7 years; ECD loss about 4% a year. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/39476369/
- Xiao G, et al. Keratoplasty in the United States: Trends and Indications From 2015 to 2020. Cornea 2023;42(11):1360–1364 (PMID 36730420): PK 40% → 36.4%, DMEK 9.8% → 27.8%, DSAEK 47% → 33.9%; repeat transplant the most common specific PK indication 2017–2020. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/36730420/
- Singh NP, Said DG, Dua HS. Lamellar keratoplasty techniques. Indian J Ophthalmol 2018;66(9):1239–1250 (PMID 30127133): DALK and EK have replaced PK where possible in most specialist centres. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6113816/
- Chamberlain W, et al. DETECT trial, JAMA Ophthalmol 2019 (PMID 31046075): DMEK better visual acuity than UT-DSAEK; similar vision-related quality-of-life gain. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/31046075/
- Godefrooij DA, et al. Acta Ophthalmol 2016;94(7):675–678 (PMID 27213687): 10–20% of keratoconus patients eventually need a transplant. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/27213687/
- Moorfields Eye Hospital NHS Foundation Trust, Retinal detachment surgery patient leaflet: gas in the eye and flying, air up to 2 weeks, SF6 up to 4 weeks. https://www.moorfields.nhs.uk/mediaLocal/s1jdmews/retinal-detachment-surgery-_0.pdf
Kornea nakline ihtiyacınız var mı? Ücretsiz öğrenin
Göz raporlarınızı, kornea taramalarınızı ve güncel gözlük reçetenizi gönderin. Doç. Dr. Muhammet Derda Özer size kornea naklinin fayda sağlayıp sağlamayacağını, hangi türün gözünüze uygun olduğunu ve fiyatını, sizi hiçbir şekilde bağlamadan anlatsın.
3 göz cerrahı
Dosyanızı bir satış temsilcisi değil, adı belli bir cerrah inceler. Yanıt süresi: {{yanıt süresi}}.
Prof. Dr. Ahmet Satıcı
Doç. Dr. Muhammet Derda Özer
Op. Dr. Aysan Bayram