- Ana sayfa
- Göz sağlığı rehberi
- Göz sözlüğü A-Z
- Ortho-K (Ortokeratoloji) Nedir? Gece Lensi Nasıl Çalışır, Kimlere Uygundur?
Ortho-K (Ortokeratoloji) Nedir? Gece Lensi Nasıl Çalışır, Kimlere Uygundur?
{{cerrah}} tarafından tıbbi olarak gözden geçirilmiştir, {{cerrahın unvanı ve uzmanlık alanı}}, {{inceleme tarihi}}. Son güncelleme: {{güncelleme tarihi}}.
Ortho-k (isim; ortokeratoloji, "gece lensi" ya da kornea şekillendirme lensi olarak da bilinir): gece uyurken takılan, özel olarak tasarlanmış sert gaz geçirgen kontakt lenslerle korneanın ön yüzünü geçici olarak yassılaştırıp gündüz gözlüksüz ve lenssiz net görmeyi sağlayan yöntemdir. Miyop (uzağı bulanık görme) için kullanılır. Etki geçicidir: lensler bırakılırsa kornea eski şekline döner.
Ortho-k lens fiyatı kısaca: ortho-k ameliyat değil, kişiye özel bir lens uygulamasıdır; ücret lensin tasarımına, muayene ve kontrol sayısına göre değişir. Türkiye'de tipik fiyat aralığı: {{ortho-k fiyat aralığı TL}}, kontrol tarihi {{fiyat kontrol tarihi}}. Sigorta ya da SGK kapsamı: {{SGK / özel sigorta durumu}}.
Ortho-k: kısa bilgiler
- Nedir?
- Korneanın haritasına göre kişiye özel tasarlanan, sert gaz geçirgen (RGP) lensler; uyku sırasında korneanın yüzeyini yeniden şekillendirir
- Ne için kullanılır?
- Miyop, bazen hafif astigmatla birlikte
- Düzeltme aralığı
- Genellikle yaklaşık -6,00 dioptriye kadar miyop
- Kullanım
- Geceleri, genellikle her gece en az 8 saat (FDA)
- Tam etkiye kadar süre
- İyi görme 1-2 günde gelebilir; yüksek numaralarda iki hafta ya da daha uzun sürebilir
- Kalıcı mı?
- Hayır. Lensleri bırakırsanız kornea eski şekline döner (FDA, AAO)
- Başlıca risk
- Göz enfeksiyonu (mikrobiyal keratit), çünkü lensler göz kapalıyken takılır
- Fiyat
- {{ortho-k fiyat aralığı TL}} (kontrol tarihi: {{fiyat kontrol tarihi}})
- Kim uygular?
- Eğitimli bir göz sağlığı uzmanı; ABD'de FDA, gece ortho-k lensini uygulayacakların eğitimli ve sertifikalı olmasını şart koşar
Ortho-k nasıl çalışır?
Ortho-k, uyurken korneayı nazikçe kalıplayarak çalışır. Kornea, gözün ön yüzündeki şeffaf penceredir ve odaklama gücünün büyük kısmını sağlar; bu yüzden eğriliğindeki çok küçük bir değişiklik bile gözlük numaranızı değiştirir. Miyopta kornea fazla diktir ya da göz küresi fazla uzundur; ışık retinanın önünde odaklanır.
Haritalama
Göz doktorunuz ya da lens uygulayıcınız korneanızın yüzeyini tarar (kornea topografisi) ve numaranızı ölçer.
Kişiye özel lens
Lensler bu haritaya göre tasarlanır. Sert ve gaz geçirgendirler; korneanın ortasını yassılaştıracak biçimde şekillendirilmişlerdir.
Gece kullanımı
Lensleri uyurken takarsınız. FDA, gece ortho-k lenslerinin en yaygın tür olduğunu ve genellikle her gece en az sekiz saat takıldığını belirtir.
Gündüz görüşü
Sabah lensleri çıkarırsınız. Korneanın merkezi bir süre daha yassı kalır; uzak ışıklar retinaya odaklanır ve gözlüksüz görürsünüz.
Devam ettirme
Etki zamanla azalır; bu yüzden lensler her gece ya da uygulayıcınızın söylediği düzende takılmalıdır. Bırakırsanız kornea eski şekline döner ve miyop geri gelir.
Alışma biraz zaman alır. Bazı kişiler bir iki gecede net görür, ama numara yüksekse tam etki için iki hafta ya da daha uzun süre gerekebilir; kornea yerine oturana kadar bulanıklık ya da halo (ışıkların çevresinde halkalar) görülebilir.
Ortho-k lens fiyatı ve SGK: ne kadar öder, kim karşılar?
Ortho-k için tek bir fiyat yoktur. Ücret, lensin tasarımına, gözlerinizin ne kadar karmaşık olduğuna ve pakete kaç kontrol muayenesinin dahil olduğuna göre değişir. Türkiye'de ortho-k lens fiyatı genellikle {{ortho-k fiyat aralığı TL}} aralığındadır (kontrol tarihi: {{fiyat kontrol tarihi}}). Sigorta ya da SGK kapsamında olup olmadığı: {{SGK / özel sigorta durumu}}. Kaynağını doğrulayamadığımız bir rakamı burada yazmıyoruz.
Fiyat teklifi alırken her yerde şunları sorun:
| Sorun | Neden önemli? |
|---|---|
| İlk muayene ve kornea haritası (topografi) fiyata dahil mi? | Bazı yerler bunu ayrı ücretlendirebilir |
| İlk lens çifti ve uygulama sırasındaki lens değişiklikleri dahil mi? | Görme oturana kadar lensin ayarlanması gerekebilir |
| Kontrol muayeneleri kaç tane, ne kadar süreyle dahil? | Düzenli kontrol güvenlik için şarttır, isteğe bağlı değildir |
| Lens kaybolur ya da bozulursa ne olur, yenisi kaça yapılır? | Lensler yıpranır; kayıp lens bir gece düzeltmesiz kalmak demektir |
| Temizleme solüsyonu ve lens kabı | Her kontakt lenste olduğu gibi sürekli bir masraftır |
| Tek ödeme mi, taksit mi? | Önemli olan birkaç yıllık toplam maliyettir |
Ortho-k kimlere uygundur?
Ortho-k, düşük ve orta dereceli miyopu olan, gündüz gözlüksüz net görmek isteyen ama geri dönüşsüz bir ameliyat istemeyen kişilere uygundur. En sık şu gruplarda kullanılır:
- Çocuklar ve gençler: hem görmeyi düzeltmek hem de çoğu durumda miyopinin ilerlemesini yavaşlatmak için (aşağıya bakın).
- Henüz lazer ameliyatına hazır olmayan ya da uygun olmayan genç erişkinler, ayrıca geri döndürülebilir bir seçenek isteyenler.
- Temaslı spor yapanlar, tozlu ya da kirli ortamlarda çalışanlar: gözlük zahmetli, gündüz lensi rahatsız edicidir.
Gece lensini her gün takma ve sıkı lens hijyenini sürdürme konusunda taahhüt veremiyorsanız, gözünüzde enfeksiyon ya da aktif iltihap varsa ya da korneanız düzenli ve sağlıklı değilse uygun bir seçenek değildir.
Ortho-k keratokonusta kullanılır mı?
Genellikle hayır. Keratokonusta kornea incelir ve koni biçiminde öne doğru çıkar; ortho-k lensleri ise sağlıklı ve düzenli bir korneayı yeniden şekillendirmek için tasarlanmıştır. 2026'da yayımlanan, kararlı ve hafif-orta dereceli keratokonuslu 24 gözlük küçük bir pilot çalışma, 18 ay sonunda gözlüksüz görmede iyileşme bildirmiştir; ancak 13 hastanın beşi görme yakınmaları ya da lensi kaldıramama nedeniyle çalışmadan ayrılmış ve yazarlar çok sıkı hasta seçimi gerektiğini belirtmiştir. Bu araştırma düzeyindedir, rutin bir tedavi değildir. Keratokonusunuz ya da ailenizde keratokonus öyküsü varsa lens takılmadan önce bir kornea uzmanına danışın. Keratokonusun ilerlemesini gerçekten durdurabilen tedaviler, örneğin kornea çapraz bağlama (cross-linking), ayrı bir kategoridir: keratokonus tedavisi rehberimizi okuyun.
Ortho-k çocuklarda miyopi ilerlemesini yavaşlatır mı?
Ortho-k, çocuğun göz küresinin uzama hızını yavaşlatabilir, ancak kanıtlar manşetlerin sandırdığı kadar kesin değildir. Uluslararası Miyopi Enstitüsü (IMI) 2021'de mekanizmayı şöyle açıkladı: lens korneanın merkezini yassılaştırıp orta çevresini dikleştirir; bu, çevresel miyopik odak kayması yaratır ve göz büyümesini yavaşlattığı düşünülen bir sinyal oluşturur.
En güvenilir özet, 11.617 çocuğu kapsayan 64 çalışmayı değerlendiren 2023 Cochrane incelemesidir. Buna göre ortokeratoloji, kontrol grubuna kıyasla aksiyel uzamayı (göz küresinin uzaması) bir yılda yaklaşık 0,19 mm, iki yılda yaklaşık 0,28 mm azaltabilir. Yazarlar ayrıca kanıtın güvenilirliğinin çok düşük ile orta arasında değiştiğini ve uzun vadeli etkinin hâlâ belirsiz olduğunu belirtir.
AAO çocuklar için üç yaklaşım sayar: düşük doz atropin göz damlası (çocukların yaklaşık 10'da 7'sinde ilerlemeyi durdurur ya da yavaşlatır), ortokeratoloji ve yaklaşık 6-12 yaş çocuklar için özel çevresel odaklı kontakt lensler. AAO ayrıca ortho-k'nın görmeyi tehdit edebilecek ciddi bir enfeksiyon riski taşıdığı uyarısını yapar. College of Optometrists'in hastalar için hazırladığı site, mevcut araştırmalara göre gözlük ve kontakt lens seçenekleri arasında göz uzamasını yavaşlatmada en etkili olanın ortho-k lensleri olduğunu, ancak gece kullanımının komplikasyon riskini artırdığını ve lenslerin çocuklarda daha sık rahatsızlık yapabildiğini söyler. Hangi seçeneğin uygun olduğu çocuğunuzun yaşına, numarasına ve lens bakımını yapabilme becerisine bağlıdır; bu kararı göz doktoru ya da optometrist birlikte vermelidir.
Ortho-k güvenli mi? Riskler ve yan etkiler
Ortho-k, doğru uygulandığında ve düzgün bakıldığında görece güvenli bir seçenek sayılır; ama gerçek bir göz enfeksiyonu riski taşır ve bu risk çocuklarda daha önemlidir. AAO, kalıcı görme kaybına yol açabilen enfeksiyon (mikrobiyal keratit) riskinin arttığını ve özellikle lens hijyenini sürdürmekte zorlanabilecek çocuklarda endişe verici olduğunu belirtir.
170 yayını inceleyen 2016 tarihli bir sistematik derleme (Liu ve Xie, Eye & Contact Lens), gece ortho-k kullanımında mikrobiyal keratit riskinin diğer gece lensi kullanımlarına benzer olduğunu bulmuştur. En sık sorun kornea boyanmasıydı (yüzeyde küçük hasarlar); korneada demir birikintileri ve kornea biyomekaniğinde geçici değişiklikler de görüldü, kornea endoteli üzerinde uzun vadeli etki saptanmadı. Yazarlar, uygun uygulama, lens bakımına uyum, düzenli kontrol ve komplikasyonlara hızlı müdahale ile ortho-k'nın güvenli bir seçenek olduğu sonucuna varmıştır.
Beklemeniz ya da dikkat etmeniz gereken diğer durumlar:
- Halo ve parlama, özellikle kornea alışırken geceleri. Bkz. halo ve parlama.
- Rahatsızlık ya da kuruluk.
- Işığa duyarlılık, korneada iltihabın erken bir işareti olabilir. Bkz. fotofobi.
- Kornea şeklinde geçici değişiklikler. Gece lensleri korneanın şeklini değiştirir; EyeWiki, lensin yol açtığı değişiklikten şüphelenildiğinde lazer planlanmadan önce topografinin iki ayrı muayenede sabit çıkması gerektiğini söyler. Ortho-k kullandıysanız lazer cerrahınıza mutlaka söyleyin.
Riski azaltmak için: lens bakım düzenini uygulayıcınızın söylediği gibi uygulayın, lensleri ve lens kabını musluk suyundan uzak tutun, lens kabını üç ayda bir yenileyin, hiçbir kontrolü atlamayın ve gözleriniz kızarır, ağrır ya da ışığa duyarlı hale gelirse lensleri hemen çıkarıp yardım alın (FDA'nın tüm kontakt lensler için tavsiyesi).
Ortho-k mu, lazer göz ameliyatı mı?
Ortho-k geri döndürülebilen, sürekli bir tedavidir; lazer göz ameliyatı ise korneayı kalıcı olarak yeniden şekillendiren tek seferlik bir ameliyattır.
| Ortho-k | Lazer göz ameliyatı (LASIK, SMILE, PRK) | |
|---|---|---|
| Kalıcı mı? | Hayır; düzeltme yalnızca lensleri taktığınız sürece sürer | Evet, şekillendirme kalıcıdır (numara yaşla yine de değişebilir) |
| Yaş | Çocuklarda ve erişkinlerde kullanılır | Numarası sabit erişkinler |
| Günlük düzen | Her gece lens, günlük temizlik, düzenli kontrol | İyileşme sonrası takip dışında yok |
| Başlıca riskler | Gece lens kullanımından enfeksiyon | Göz kuruluğu, parlama ve halo gibi nadir cerrahi komplikasyonlar |
| Maliyet düzeni | Sürekli: uygulama, lensler, kontroller ({{ortho-k fiyat aralığı TL}}) | Tek ödeme: bizde göz başına {{fiyat TL}}'den başlayan |
Numarası artık değişmeyen ve lenssiz yaşamak isteyen erişkinler için lazer genellikle daha kalıcı yoldur. Lazer çalışmalarımızı Prof. Dr. Ahmet Satıcı ve Op. Dr. Aysan Bayram yürütür. Fiyata ameliyat öncesi muayene ve tetkikler, adı belli cerrahınızın yaptığı ameliyat, ilaçlar, İstanbul'daki kontroller, kişisel tercüman, koordinatör ve uzaktan takip dahildir. Otel ve havalimanı transferi dahil değildir; isterseniz ayarlarız ve ayrıca ücretlendirilir. Yol masrafı da dahil değildir. Ameliyat İstanbul'da, Sağlık Bakanlığı ruhsatlı, tam donanımlı bir ameliyathanede yapılır. Her lazer adayının korneası önce haritalanır; çünkü lazer yalnızca sağlıklı ve yeterince kalın korneaya uygundur.
Doktora ne zaman gidilmeli?
Ortho-k lensi kullanıyorsanız ve aşağıdakilerden biri varsa aynı gün bir göz doktoruna ya da göz acil servisine başvurun:
- gözde kızarıklık, ağrı ya da sulanma, ani ışık hassasiyeti (lensleri çıkarın ve geri takmayın)
- akıntı ya da korneada beyaz ya da gri bir nokta
- görmede ani düşüş ya da lensler çıkarıldıktan sonra geçmeyen bulanıklık
Şu durumlarda rutin randevu alın:
- ilk iki haftadan sonra gündüz görmeniz hâlâ net değilse
- geceleri halo, parlama ya da çift görüntü artıyorsa
- gözlük numaranız, özellikle bir çocukta, artmaya devam ediyorsa (miyop kontrolünü sorun)
- numarası sürekli değişen ya da görmesi çarpılan bir genç ya da genç erişkinseniz: bu, keratokonusun erken belirtisi olabilir ve herhangi bir lens takılmadan önce kornea muayenesi yaptırmak değerlidir
Korneanız ya da kalıcı bir seçenek hakkında ikinci görüş istiyorsanız, İstanbul'a gelmeden önce tetkiklerinizi ve numaranızı bize gönderebilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Gözün ön yüzü için bir tür "diş teli" gibidir. Gece takılan sert kontakt lensler korneayı geçici olarak yassılaştırır ve gündüz gözlüksüz ya da lenssiz görmenizi sağlar.
Tek bir fiyat yoktur; ücret uygulayıcıya, lensin tasarımına ve kontrol sayısına göre değişir. Türkiye'de tipik aralık {{ortho-k fiyat aralığı TL}} (kontrol tarihi: {{fiyat kontrol tarihi}}). SGK ya da özel sigorta kapsamı: {{SGK / özel sigorta durumu}}. Teklif alırken muayene, lensler, kontroller ve yedek lenslerin dahil olup olmadığını sorun.
Hayır. FDA, etkinin geçici olduğunu ve bıraktığınızda korneanın eski eğriliğine döndüğünü belirtir. Lensleri uygulayıcınızın verdiği düzende kullanmaya devam etmeniz gerekir.
Doğru uygulama, sıkı hijyen ve düzenli kontrolle olabilir; ancak AAO, özellikle lens bakımında zorlanan çocuklarda ciddi enfeksiyon riskinin arttığı konusunda uyarır. Lensine bakabilecek yaşta olan ve ebeveynlerinin bakımı denetlediği bir çocuk en uygun adaydır.
Yavaşlatabilir. 2023 Cochrane incelemesi, kontrole kıyasla göz uzamasında bir yılda yaklaşık 0,19 mm, iki yılda yaklaşık 0,28 mm azalma bulmuştur; kanıtın güvenilirliği çok düşük ile orta arasındadır ve uzun vadeli etkiler belirsizdir. Miyopiyi tedavi etmez.
Kornea yavaş yavaş eski şekline döner ve miyopiniz geri gelir. Bırakmadan önce uygulayıcınıza, lazer düşünüyorsanız cerrahınıza söyleyin; çünkü kornea önce tetkiklerde stabil olmalıdır.
Genellikle hayır. Ortho-k düzenli ve sağlıklı kornealar için tasarlanmıştır. Dikkatle seçilmiş, kararlı hafif keratokonuslu hastalarda yapılan küçük bir 2026 pilot çalışması araştırma düzeyindedir, standart tedavi değildir. Bir kornea uzmanına danışın; keratokonusun ilerlemesini durdurabilen tedavi çapraz bağlamadır.
Hiçbiri herkes için daha iyi değildir. Ortho-k geri döndürülebilir ve çocuklarda kullanılabilir, ama her gece lens takmayı gerektirir ve enfeksiyon riski taşır. Lazer ise numarası sabit, korneası sağlıklı ve yeterince kalın erişkinler için kalıcı, tek seferlik bir ameliyattır.
İlgili terimler
Miyop
uzağı bulanık görme; ortho-k'nın düzelttiği durum.
Kornea
ortho-k'nın yeniden şekillendirdiği, gözün ön yüzündeki şeffaf pencere.
Kornea topografisi
korneanın eğrilik haritası; ortho-k lenslerini tasarlamak için kullanılır.
Sert gaz geçirgen (RGP) lens
oksijen geçiren sert kontakt lens; ortho-k'da kullanılan tür.
Mikrobiyal keratit
korneanın enfeksiyonu; gece lenslerinin başlıca riski.
Çevresel miyopik odak kayması
çocuklarda göz büyümesini yavaşlattığı düşünülen odaklama etkisi.
Fotofobi
ışığa duyarlılık.
Halo ve parlama
ışıkların çevresinde halkalar ya da parlak yansımalar.
Bu sayfadaki bilgilerin kaynakları
- US Food and Drug Administration. Types of Contact Lenses (Orthokeratology section). https://www.fda.gov/medical-devices/contact-lenses/types-contact-lenses
- US Food and Drug Administration. Contact Lens Risks. https://www.fda.gov/medical-devices/contact-lenses/contact-lens-risks
- American Academy of Ophthalmology. What Is Orthokeratology? https://www.aao.org/eye-health/treatments/what-is-orthokeratology
- American Academy of Ophthalmology. Nearsightedness: What Is Myopia? (myopia control in children). https://www.aao.org/eye-health/diseases/myopia-nearsightedness
- College of Optometrists, Look After Your Eyes. Myopia. https://lookafteryoureyes.org/eye-conditions/myopia/
- Lawrenson JG, Shah R, Huntjens B, et al. Interventions for myopia control in children: a living systematic review and network meta-analysis. Cochrane Database Syst Rev 2023. PMID 36809645; DOI 10.1002/14651858.CD014758.pub2
- Liu YM, Xie P. The Safety of Orthokeratology: A Systematic Review. Eye Contact Lens 2016;42(1):35-42. PMID 26704136
- Jonas JB, Ang M, Cho P, et al. IMI Prevention of Myopia and Its Progression. Invest Ophthalmol Vis Sci 2021. PMID 33909032
- Zhang C, et al. Orthokeratology for stable mild-to-moderate keratoconus (pilot study). Int Ophthalmol 2026. PMID 41996040
- Heiting G. Ortho-K and Corneal Reshaping Therapy: Overnight Contacts to Correct Myopia. AllAboutVision (optometrist-authored consumer source). https://www.allaboutvision.com/eyewear/contact-lenses/conditions/orthok-contacts/
- EyeWiki (AAO). Preoperative Evaluation for LASIK Surgery (topography stable on two visits). https://eyewiki.org/Preoperative_Evaluation_for_LASIK_Surgery
- (The English master also cites the NHS page on short-sightedness; it is not used here because the Turkish page makes no UK-specific claims.)
Kalıcı bir alternatif mi düşünüyorsunuz, korneanız için mi endişelisiniz?
Numaranızı ve tetkiklerinizi bize gönderin. Cerrahlarımızdan biri inceleyip gözlerinize hangi seçeneklerin uygun olabileceğini, lazer göz ameliyatı mı yoksa korneanız inceliyorsa keratokonus tedavisi mi olduğunu, hiçbir yükümlülük olmadan söylesin.
3 göz cerrahı
Dosyanızı bir satış temsilcisi değil, adı belli bir cerrah inceler. Yanıt süresi: {{yanıt süresi}}.
Prof. Dr. Ahmet Satıcı
Doç. Dr. Muhammet Derda Özer
Op. Dr. Aysan Bayram